روابط عمومی دانشگاه شیراز
یکشنبه ۲۲ تیر ۱۳۹۹
فرارسيدن ايام شهادت حضرت علي عليه السلام تسليت باد

حقيقت شب قدر
«قدر» در لغت به معناي اندازه و اندازه گيري است و «تقدير» نيز به معناي اندازه گيري و تعيين است؛ اما معناي اصطلاحي «قدر»، عبارت است از ويژگي هستي و وجود هر چيز و چگونگي آفرينش آن و به عبارت ديگر، اندازه و محدوده وجودي هر چيزي «قدر» نام دارد.
بنابر ديدگاه حكمت الهي، در نظام آفرينش، هر چيزي اندازه اي خاص دارد و هيچ چيزي بي حساب و كتاب نيست. جهان حساب و كتاب دارد و بر اساس نظم رياضي تنظيم شده، گذشته، حال و آينده آن با هم ارتباط دارند.
شب قدر، شبي است كه همه مقدرات سالانه انسان با ملاحظه، اراده، اختيار و قابليت هاي انسان تقدير مي گردد. شب قدر يكي از شب هاي نيمه دوم ماه رمضان است كه طبق روايات ما، يكي از شب هاي نوزدهم يا بيست و يكم و به احتمال زيادتر، بيست و سوم ماه مبارك رمضان است. دراين شب - كه شب نزول قرآن به شمار مي آيد - امور خير و شر مردم، ولادت، مرگ، روزي، حج، طاعت، گناه و خلاصه هر حادثه اي كه در طول سال متناسب با اراده، دعا و قابليت انسان واقع مي شود، تقدير مي گردد. شب قدر، هميشه و هر سال تكرار مي شود. عبادت در آن شب، فضيلت فراوان دارد و بهره برداري از آن در نيكويي سرنوشت يك ساله، بسيار مؤثر است. در اين شب، تمام حوادث سال آينده به امام هر زمان ارائه مي شود و وي از سرنوشت خود و ديگران با خبر مي گردد.
فضيلت شب قدر
شب قدر از شب هاي باعظمت و بااهميت سال است. دليل فضيلت اين شب بر ديگر شب ها، اموري است كه در اين شب محقق مي شود كه به برخي از اين فضيلت ها اشاره مي كنيم:
1.آمرزش گناهان: امام صادق عليه السلام فرموده است: شب قدر آغاز و انجام سال است. امام كاظم عليه السلام فرموده است: هر كس شب قدر غسل كند و تا طلوع سپيده شب زنده داري نمايد، از گناهان خود بيرون مي رود.
2.قلب رمضان: امام صادق عليه السلام فرمود: «از كتاب خدا استفاده مي شود كه شماره ماه هاي سال نزد خداوند دوازده ماه است و سرآمد ماه ها ماه رمضان است و قلب ماه رمضان، ليلة القدر است»
3.برتر از هزار ماه: نزول همه فرشتگان و روح در شب قدر بر زمين و سلام دادن به بندگان خدا، نشانه شرافت آن بر هزار ماه است. درباره اين شب در قرآن مي خوانيم: «لَيلَةُ القَدرِ خَيرٌ مِن اَلفِ شَهرٍ» و در دعاي چهل و چهارم از صحيفه سجاديه آمده است: «فَضلُ لَيلَةٌ واحِدَةُ مِن لَياليهِ، عَلَي لَيالي اَلفَ شَهرٍ و سمّاهَا لَيلَةَ القَدرِ؛ فضيلت يكي از شب هاي ماه رمضان از شب هاي هزار ماه برتر است؛ شبي كه خدا آن را شب قدر نام نهاده است»
4.سَرور شب ها: پيامبر اعظم صلي الله عليه و آله فرمود: شب قدر، سَروَر شب هاست.
نزول قرآن در شب قدر
آنچه از آيات قرآن به دست مي آيد، بيانگر نزول قرآن در شبي از شب هاي ماه مبارك رمضان است:
1.«شَهرُ رَمَضانَ الَّذِي اُنزِلَ فيهِ القُرءانُ» (بقره / 185)
2.«اِنّا اَنزَلنهُ في لَيلَةٍ مُبرَكةٍ» (دخان / 3)
3.«اِنّا اَنزَلنهُ في لَيلَةِ القَدر» (قدر / 1)
از آيه اول بدست مي آيد كه قرآن در ماه رمضان نازل شده است. از آيه دوم مي توان دريافت كه اين نزول، دريك شب مباركي انجام گرفته است. با توجه به اين دو آيه، روشن مي شود كه اين شب مبارك، يكي از شب هاي ماه رمضان است. در آيه سوم، خداوند مي فرمايد: «ما قرآن را در شب قدر نازل كرديم.» از ضميمه اين سه آيه، مي توان چنين نتيجه گرفت: در ماه رمضان، شب بابركتي به نام شب قدر، وجود دارد كه قرآن در آن شب، نازل شده است.
شب قدر و اهل بيت عليهم السلام
خداي متعال در سورة قدر مي فرمايد: «تَنَزَّلُ الْمَلَائِكةُ وَ الرُّوحُ...». طبق ادبيات عرب، تنزّل، فعل مضارع است و بر استمرار دلالت دارد و اين مطلب گوياي آن است كه در هر شب قدري در هر سال ملائكه نازل مي شوند.
حال سؤال اين است كه از زمان وفات پيامبرصلي الله عليه و آله تا زمان حاضر ـ كه شب قدر، موجود و تنزل ملائكه ادامه داشته ـ فرشتگان بر چه كسي نازل شده اند؟! آيا بر بزرگان و علماي شيعه يا اهل سنت و يا بر مردم هر زمان؟! آيا كسي اين ادعا را داشته است كه ملائكه بر من نازل مي شوند؟
ما معتقديم مهبط ملائكه در زمان حال، با استناد به روايات شيعه و اهل سنت، فرزند بلا فصل امام عسكري عليهماالسلام مي باشد كه زنده، حاضر و ناظر ما مي باشد.
شب قدر در سخن و سيره معصومين عليهم السلام
حضرت موسي عليه السلام به خداوند عرض كرد: خداوندا! مي خواهم به تو نزديك شوم، فرمود: قرب من از آن كسي است كه شب قدر بيدار شود، گفت: خداوندا! رحمتت را مي خواهم، فرمود: رحمتم از آن كسي است كه در شب قدر به مسكينان رحمت كند: گفت: خداوندا! جواز گذشتن از صراط را از تو مي خواهم فرمود: آن، از آن كسي است كه در شب قدر صدقه اي بدهد. گفت خداوندا! از درختان بهشت و از ميوه هايش مي خواهم، فرمود: آنها از آن كسي است كه در شب قدر تسبيحش را انجام دهد گفت: خداوندا! رهايي از جهنم را مي خواهم، فرمود: آن، از آن كسي است كه در شب قدر استغفار كند: گفت خداوندا خشنودي تو را مي خواهم، فرمود: خشنودي من از آن كسي است كه در شب قدر دو ركعت نماز بگذارد.
شب قدر در سخن و سيره بزرگان
گاهي هواپيما براي فرود آمدن به طرف فرودگاه مي آيد ولي به خلبان پيغام مي دهند به علت شلوغ بودن و فرود هواپيماهاي زيادي در فرودگاه، فعلا فرود آمدن ممكن نيست. شب قدر هم، ملائكه بر قلب ما نازل مي شوند لكن جاي خالي براي فرود آمدن پيدا نمي كنند (زيرا قلب ما پر از محبت دنيا، خانه، ماشين، پست و مقام، پول و ثروت و حب معروفيت و مشهوريت و. .. است) لذا بر مي گردند. قلب خودت را از غير خدا خالي كن تا نور خدا و ملائكه خدا بر قلب تو نازل شود. شخصي به حضرت امير مؤمنان علي عليه السلام عرض كرد: شما چگونه به اين مقام رسيديد؟ حضرت فرمودند: جلوي در خانه دل نشستم و غير خدا را راه ندادم.
در كندوي زنبورها هميشه چند زنبور ايستاده اند و اگر اجنبي يا زنبوري كه روي گل هاي بدبو نشسته بخواهد داخل شود، جلوي او را مي گيرند و نمي گذارند داخل شود، ما هم بايد از اين زنبورها ياد بگيريم. شخصي نزد آيت الله العظمي اراكي رحمه الله آمد و تقاضاي موعظه كرد، آقا از او پرسيدند: شغلت چيست؟ گفت: نجّار. آقا به او فرمودند: يك در هم براي خود بساز و بگذار جلوي دلت!
اي يكدله و صد دله، دل يك دله كن
مهر دگران را ز دل خود يله كن
(نكات اخلاقي از آيت الله مجتبي تهراني(ره))

شب نوزدهم ماه رمضان اولين شب از شب هاي قدر است و شب قدر همان شبي است كه در تمام سال شبي به خوبي و فضيلت آن نمي رسد و عمل در آن بهتر است از عمل در هزار ماه و در آن شب تقدير امور سال رقم مي خورد و ملائكه و روح كه اعظم ملائكه است در آن شب به اذن پروردگار به زمين نازل مي شوند و به خدمت امام زمان عليه السلام مشرف مي شوند و آنچه براي هر كس مقدر شده است بر امام عليه السلام عرض مي كنند.

اعمال شب قدر بر دو نوع است: يكي آن كه در هر سه شب انجام مي شود و ديگر آن كه مخصوص هر شبي است.
اعمالي كه در هر سه شب مشترك است:

1- غسل. (مقارن غروب آفتاب، كه بهتر است نماز عشاء را با غسل خواند.)

2- دو ركعت نماز وارد شده است كه در هر ركعت بعد از حمد، هفت مرتبه توحيد بخواند و بعد از فراغ هفتاد مرتبه اَستَغفُرِاللهَ وَ اَتوبُ اِلَيهِ و در روايتي است كه از جاي خود برنخيزد تا حق تعالي او و پدر و مادرش را بيامرزد.

3- قرآن مجيد را بگشايد و بگذارد در مقابل خود و بگويد: اَللّهُمَّ اِنّي اَسئَلُِكَ بِكِتابِكَ المُنزَلِ وَ ما فيهِ اسمُكَ الاَكبَرُ و اَسماؤُكَ الحُسني وَ ما يُخافُ وَ يُرجي اَن تَجعَلَني مِن عُتَقائِكَ مِنَ النّار. پس هر حاجت كه دارد بخواهد.

4- مصحف شريف را بگيرد و بر سر بگذارد و بگويد:

اَللّهمَّ بِحَقِّ هذاالقُرآنِ وَ بِحَقِّ مَن اَرسَلتَه بِه وَ بِحَقِ كُلِّ مومنٍ مَدَحتَه ُ فيهِ وَ بِحَقِّكَ عَلَيهِم فلا اَحَدَ اَعرَفُبِ بِحَقِّكَ مِنكَ.

ده مرتبه بگويد: بِكَ يا الله

ده مرتبه: بِمُحَمَّدٍ

ده مرتبه: بِعليٍّ

ده مرتبه: بِفاطِمَةَ

ده مرتبه: بِالحَسَنِ

ده مرتبه: بِالحُسَين ِ

ده مرتبه: بِعليّ بنِ الحُسين

ده مرتبه: بِمُحَمَّدِ بنِ عَلِيٍّ

ده مرتبه: بِجَعفَر بنِ مُحَمَّدٍ

ده مرتبه: بِموُسي بنِ جَعفَر ٍ

ده مرتبه: بِعليِّ بنِ مُوسي

ده مرتبه: بِمُحَمَّدِ بنِ عَلِيٍّ

ده مرتبه: بِعَلِيِّ بنِ مُحَمَّدٍ

ده مرتبه: بِالحَسَنِ بنِ عَلِيٍّ

ده مرتبه: بِالحُجَّةِ.

پس از اين عمل هر حاجتي كه داري طلب كن.

5- زيارت امام حسين عليه السلام است؛ كه در روايت آمده است كه چون شب قدر مي شود منادي از آسمان هفتم ندا مي كند كه حق تعالي آمرزيد هر كسي را كه به زيارت قبر امام حسين عليه السلام آمده است.

6- احيا داشتن اين شب ها. در روايت آمده هر كس احيا كند شب قدر را گناهان او آمرزيده شود هر چند به عدد ستارگان آسمان و سنگيني كوه ها و وزن درياها باشد.

7- صد ركعت نماز بخواند كه فضيلت بسيار دارد، و افضل آنست كه در هر ركعت بعد از حمد ده مرتبه توحيد بخواند.

8- اين دعا خوانده شود: اَللّهُمَّ اِنّي اَمسَيتُ لَكَ عَبدًا داخِرًا لا اَملِكُ لِنَفسي وَ اَعتَرِفُ...

اعمال مخصوص شب نوزدهم ماه رمضان:

1- صد مرتبه ''اَستَغفُرِاللهَ رَبي وَ اَتوبُ اِلَيه''.

2- صد مرتبه '' اَللّهُمَّ العَن قَتَلَةَ اَميرَالمومنينَ''.

3- دعاي ''يا ذَالَّذي كانَ...'' خوانده شود .

4- دعاي '' اَللّهَمَّ اجعَل فيما تَقضي وَ...'' خوانده شود.

 
منبع/نویسنده:
پایگاه اطلاع رسانی حوزه
 
تاریخ: ۲۳/۰۲/۱۳۹۹   بازدید: ۳۰

نظرات کاربران

نظر شما:
نام: *
ایمیل:
متن: *

(۳۰۰ کاراکتر)